YAZI GÖNDERMEK İÇİN ANA SAYFADA "YAZI GÖNDER" BUTONUNU TIKLAMANANIZ YETERLİDİR...    







HEM NALINA HEM MIHINA...

AÇMAM AÇAMAM
Yazar: METİN ATAMER | Tarih: 02/10/2020 | Saat: 11:47

Türk sanat musikisi içinde biri vardır ki beni çok etkiler. 1882 senesinde İstanbul’da Kanlıca’ da doğar Mehmet Yürü. Ailenin en küçüğü olduğu için, onu el bebek gül bebek büyütürler. Ablası Nasip Yürü, Üsküdar’da bir musiki derneğinin çalışmalarına devam ettiği için, zaman zaman ablası ile birlikte bu çalışmalara katılırdı. Kimi zaman meşk toplantıları için davet edilen konaklara da, ablası ile beraber giderdi. Genelde ramazan aylarında konaklarda yapılır böyle toplantılar. Mehmet Yürü bu toplantılarda kendi ismi ile çağırılmaz, ablasının adı ile anılır ve ‘ Nasip’in Mehmet ‘ diye adlandırılırdı. 

Kanımca bu ismi ve takısını seven Mehmet Yürü , Nasib’in Mehmet adını benimser. Küçük yaşta gittiği meşk toplantılarında ona da şarkı söylettikleri olur. Sesinin güzelliği de, herkesi şaşırtır. Zaman içinde Mehmet Yürü  kimseden ders almadan UD çalmaya başlar. Babası Derviş Hüseyin efendi Mehmet’e, Udi Arşak efendiden ders aldırır. Daha sonra Kemani Memduh efendi ve Kemençeci Vasilaki’den usul dersleri alır. Beste yapmaya merak salan Nasib’in Mehmet , ilk bestesini 1906 yılında yapar. ‘’ Seni candan severim aşkına kurban olurum, Ölürüm feyz-i gârâmınla yine can bulurum,’’ sözleri Mehmet Hafid beye ait, Hicazkâr makamda besteleyen Nasib’in Mehmet, bu ilk şarkısı ile bestekârların dikkatini çekmiştir. 

Nasib’in Mehmet’in bir çok makamda bestesi bulunmaktadır. Mehmet Yürü eserlerinde Acem Aşiran, Acem Kürdi ve Kürdili Hicazkar makamlarını çok iyi kullanmıştır. Badi Nedim bey , Halit Fahri bey, Ahmet Refik Altınay’ın güftelerini besteleyen Nasib’in Mehmet efendinin bazı eserleri hayatı anlatan örnek şeklindedir. Bütün sözleri ve taşıdıkları anlam bakımından, çok etkileyici kelimeler ihtiva eder. Düyek usulde Uşşak makamda Nasib’in Mehmet efendinin bir bestesi vardır, aslında sözleri kime ait olduğu bilinmemektedir: ‘Her Günüm Mazide Kalmış Günlerimden Gün Arar ‘  adlı şarkıyı dinlerken, rüyaya dalar, eskilere giderim. 

Aslında her bir güftenin anlamını ortaya çıkaran mutlaka özel bir olay olmuş, şairde hissiyatını şiirdeki cümleleri ile dile getirmiş olduğunu düşünürüm. Yoksa birkaç kelimeyi dizip, sonrasında bir beste yapalım diyen bir bestekar olmadığına inanmaktayım. Yaşadığı günlerden memnun olsa şair, mazide kalan günlerinden gün niye arasın? Şairin her günü, geçmişteki günlerden daha kötü olursa , yaşamış olduğu güzel günlerinin arasından bir günü mutlaka arar. 

Üsküdar Musiki Cemiyeti 1 inci Ordu Baş Müfettişi Miralay Hacı Reşit beyin oğlu ATA bey  tarafından 1918 de kurulduğunu biliyoruz. Anadolu Musiki Derneği olarak kurulan bu kurum, daha sonra  1919 da Darülfeyz-i Musiki Cemiyeti adını almıştır. Cumhuriyet le birlikte Üsküdar Musiki Cemiyeti hüviyetine bürünmüş, bir çok bestekarında ilk musiki öğrenimlerini gördükleri ocak olarak temayüz etmektedir.

Türk sanat musikisinde makamlarında bir tarifi vardır. Mesela Hüzzam makamı, icrası diziliminde hicaz dörtlüsünün bir dizi halinde tiz tarafa doğru uzadığı ve normal olarak eviç perdesindeki hicaz dörtlüsünün yerini, gerdaniyede buselik beşlisine terk ettiği şekli olarak ifade edilir. Bu nedenle hüzzam makamı benim en çok sevdiğim iki makamdan biridir. Diğeri ise Segah makamıdır. Her iki makamda bir birine benzese de, ayrı mütalaa edilir. 

Nasib’in Mehmet Efendinin Hüzzam makamında bir eseri vardır ki, üzerinde düşünmek gerekir. Güftesi Bedii Nedim beyin, Hüzzam makamında Sengin Semai usulünde bestelenmiş bir eser, ‘ Açmam Açamam Söyleyemem Çünki Derinde , Bir Yaresi Varki Kanıyor Kalb Üzerinde ‘’.  Yaşadığımız bu günler içinde ne kadar da manalı bir güfte . Toplumun gündeminden çıkmamak için çırpınan ülkemizin yönetimi, Gaziantep’te yıllardır çalışan fabrikaları 300 fabrikayı yeniden açma toplantısı düzenlemek adına yapılan gösteride, halka 5 liralık Rize çayının dağıtması, pandemi sürecinde halka telkin verilirken, salkımı hamudu ile götürülmesine verilen sus payı olarak adlandırmaktayım. Nasibin Mehmet Efendinin hüzzam şarkısı aklımdan çıkmaz ; ‘’Açmam açamam söyleyemem, çünkü derinde , Bir yaresi var ki Kanıyor Kalp Üzerinde ‘’ diye bir sözüm geldi söyledim, hem nalına hem mıhına.

Metin Atamer



[ Yorum Ekle ]    [ Yorumları Oku (0) ]    [ Yazıyı Öner ]    [ ^ Başa Dön ]    [ Yazdır ]




  • What GM's layoffs reveal about the digitalization of the auto industry
    16/12/2018
    ABD'de otomotiv endüstrisinde yaşanan işten çıkarmalar meslek insanlarından beklenen>>

  • HADİ LAN! SANA MI SORUCAM...
    30/09/2017
    Sağlık Bakanı açık oy kullandı Uyarılara sert tepki gösterdi KÜFÜR ETTİ...Anayasa >>

  • BUNU KİM KONUŞTURUYOR?
    17/07/2017
    SUÇ ÖRGÜTÜ LİDERİ OLDUĞU AÇIKÇA BİLİNEN, GAZETE HABERİNDE DAHİ ÖYLE BİLDİRİLEN BUNA KİM,>>

  • CHP'Lİ VEKİL HAKKINDA 'LAİKLİK BİLDİRİSİ' DAĞITTIĞI GEREKÇESİYLE FEZLEKE
    05/07/2017
    CHP Mersin Milletvekili Aytuğ Atıcı hakkında, geçen yıl dağıttığı "Laikliği Kazanacağız">>

  • YALLAH ARABİSTAN'A
    01/07/2017
    http://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/ahmet-hakan/ulkedeki-adaletsizligin-nedenini-acikliyor>>

  • AKP Yöneticisinden Kılıçdaroğlu'na Tekbirli Ölüm Tehdidi
    22.06.2017
    İzmir Karabağlar Belediyesi AKP'li meclis üyesi Emrullah Kavuz, bir video yayınlayarak,>>

  • UYUŞTURUCU SATICISI DİYE HEMEN DAMGALADILAR...
    23/06/2017
    Uyuşturucu satıcısı olduğu iddiasıyla gözaltına alınan 'Enayi' dövmeli adam konuştu. >>

  • ADANA EMNİYET MÜDÜRLÜĞÜ, ŞEHRİN SOKAKLARINDAKİ AKSİYONU EKRANLARA TAŞIYOR: ''MOBESE 01'' YAKINDA NETFLİX'DE...
    19/06/2017
    Aksiyon ve macera dolu sokaklarıyla ünlü Adana'da Emniyet Müdürlüğü önemli bir projeye>>

  • DİYANETTEN "Haram yolla elde edilen kazançla yapılan hac geçerli midir" SORUSUNA ŞAŞIRTAN CEVAP
    02 Haziran 2017 Cuma
    Aşağıda ayrıntılarını okuyacağınız haber benim açımdan çok aydınlatıcı oldu. Diyanet>>

Devam >>